Miếng đất sét 3.700 năm tuổi đã giúp chứng minh định lý Pitago đã được ứng dụng trước khi nhà triết học Pythagoras ra đời

  • 07/01/2022
  • 45 lượt xem
  • thaohlt

Ngay cả khi Pythagoras chưa ra đời, người dân vùng đất văn minh Lưỡng Hà đã biết ứng dụng Định lý Pitago.

Một bài báo gần đây được xuất bản trên tạp chí Science Foundation đã đăng tải hình ảnh một “máy tính bảng” làm bằng đất sét từ thời Babylon cổ đại, nhờ đó mà các nhà khảo sát phát hiện ra rằng, người Lưỡng Hà đã sử dụng công thức tương tự như định lý Pitago để phân chia chính xác vùng đất của họ tạm gọi là bộ ba số Pitago (Pythagorean triples). Vào năm 2018, Tiến sĩ Daniel Mansfield thuộc Trường Toán học và Thống kê tại Đại học New South Wales phát hiện ra hiện vật này trong bộ sưu tập của Bảo tàng Khảo cổ học Istanbul ở Thổ Nhĩ Kỳ.

26

Miếng đất sét thời Babylon cổ đại có niên đại 3.700 năm tuổi đã tiết lộ rằng, người Babylon cổ đại đã hiểu và sử dụng định lý Pitago hơn 1.000 năm trước khi nhà triết học Pythagoras ra đời

Được biết đến với cái tên Si.427, miếng đất sét chứa một sơ đồ và văn tự hình nêm (một hệ thống chữ viết cổ). Người tạo ra nó được cho là một nhà khảo sát đất đai trong thời kỳ Babylon cổ từ năm 1900 đến 1600 trước Công nguyên nhờ dấu hiệu được khắc bằng những đường nét của chữ viết. Theo Tiến sĩ Mansfield, “Đó là ví dụ duy nhất được biết đến về tài liệu địa chính từ thời kỳ Babylon cổ đại, là một cách được các nhà khảo sát sử dụng để xác định ranh giới đất đai”.

Tuy nhiên, đây không phải là lý do duy nhất mà miếng đất sét này trở thành một hiện vật lịch sử đặc biệt. Tiến sĩ Mansfield nhận thấy rằng các hình tam giác và hình chữ nhật được khắc lên đất sét các góc vuông rất hoàn hảo. Điều này cho thấy người khảo sát đã có một phương pháp toán học rất chặt chẽ. Sau khi kiểm tra kỹ hơn, tiến sĩ Mansfield nhận ra người khảo sát đã sử dụng bộ ba số Pitago để tạo ra các tam giác vuông. Chúng có thể được thu nhỏ thành bất kỳ kích thước nào miễn là tỷ lệ các cạnh được duy trì. Hai hình tam giác có cùng kích thước cũng có thể tạo thành một trường hình chữ nhật.

27

Mặc dù “máy tính bảng” không thể hiện định lý Pitago ở dạng đại số quen thuộc như biểu hiện thời nay, nhưng việc tạo ra các bộ ba này đòi hỏi phải hiểu nguyên tắc chung chi phối mối quan hệ giữa độ dài các cạnh tam giác vuông và cạnh huyền.

Khám phá này là bằng chứng về việc sử dụng hình học ứng dụng đầu tiên được biết đến, hơn một nghìn năm trước thời Pythagoras được sinh ra. Trong khi người Hy Lạp phát triển lượng giác (nghiên cứu về hình tam giác) cho lĩnh vực thiên văn học, thì bằng việc ứng dụng hình tam giác của người Babylon cổ đại này dường như là thực tiễn hơn rất nhiều. Khi đất đai được tư nhân hóa, các tranh chấp về ranh giới đòi hỏi các phương pháp phân định và giải quyết phức tạp và công bằng. Tuy nhiên, hệ thống số của Babylon bị hạn chế bởi vì họ chỉ có thể sử dụng tối đa 60 số, có nghĩa là những người khảo sát bị giới hạn trong bộ ba số Pitago.screenshot8 1631120223098539840581

Các chuyên gia từ lâu đã biết rằng, người Hy Lạp kế thừa giáo lý toán học từ người Ai Cập, trong khi người Ai Cập đón nhận chúng từ người Babylon. Tuy nhiên, điều đáng ngạc nhiên đối với ông Mansfield là mức độ tinh vi về mặt lý thuyết của những “máy tính bảng” mà người Babylon cổ đại đã phát minh và sử dụng ở giai đoạn đầu của lịch sử loài người.

Nguồn: Sưu tầm

Chia sẻ

About Toanbitexdtgd1

Huỳnh Lê Thu Thảo

Bài Viết Tương Tự

img3320 16539701184801916935887

Thí sinh là F0 được bố trí phòng thi tốt nghiệp THPT riêng

Ngày 31-5, Bộ Giáo dục và đào tạo có văn bản gửi chủ tịch UBND …

×

Sai số! tác hại to lớn của việc sử dụng máy tính Casio giả và cách phòng tránh Chi tiết